Masumiyet Müzesi: Aşk mı, Takıntı mı?

Merhabalar, Bundan Bahsedelim mi??

podcastinin yeni bölümüne hoş geldiniz.

Ben uzman klinik psikolog Fatma Kurtgenç ve burası Bundan Bahsedelim mi??

mikrofonu. Hayatımın en mutlu anıymış, bilmiyordum.

Belki de bir roman böyle başlamamalıydı.

Çünkü bu cümle bir mutluluğun değil, bir kalbin habercisiydi.

Hepimiz hayatımızda en mutlu anı yaşarken tanıyamayız.

Çoğu zaman o an ancak bittiğinde, kaybolduğunda, geri dönmediğinde anlam kazanır.

Masumiyet Müzesi tam da fark edemeyişin romanı.

Bugün bu bölümde Masumiyet Müzesi'nin hikayesini birlikte yeniden anlatacağız.

Orhan Pamuk'u ve bu romanın arka planını konuşacağız.

Kemal ile Füsun'un ilişkisini bir psikolog gözüyle ele alacağız.

Bu bir aşk mıydı, bir takıntı mıydı yoksa patolojik bir bağ mıydı sorularına cevap vermeye çalışacağız.

Ve elbette İstanbul'daki Masumiyet Müzesi'ne uğrayacağız.

Çünkü bu hikaye sadece bir romanda kalmadı, gerçek bir mekana dönüştü.

İlk olarak romanın ana karakterleri olan Kemal ve Füsun'dan bahsedecek olursak, Kemal...

İstanbul'un seçkin, varlıklı, düzenli hayatına sahip bir adamdır.

Nişanlıdır, hayatı planlıdır, geleceği bellidir.

Ve sonra Füsun'la tanışır.

Füsun gençtir, canlıdır, hayata daha yakındır.

Kemal'in düzenli ama ruhsuz hayatına bir sarsıntı gibi girer adeta.

İlişkilerine baktığımızda ise gizlidir, kırılgandır, eşitsizdir.

Ve sonra Füsun gider.

Ama hikaye orada bitmez.

Asıl roman Füsun gittikten sonra başlar.

Kemal Füsun'un yokluğunda onun dokunduğu eşyaları saklar.

İçtiği sigaraları biriktirir.

Anıları nesnelere yükler adeta.

Bir insan gider ama hatıralar kalıcı bir halde iz bırakmaya devam eder.

İşte bu güzel romanı anlatırken Orhan Pamuk'tan bahsetmemek olmaz.

Orhan Pamuk kimdir ve bu roman nereden doğdu dediğimizde ise Orhan Pamuk doğu ile batı arasında kalmışlıkları, bireysel yalnızlıkları, şehirle insan arasındaki görünmez

bağı yazan bir yazardır.

Masumiyet Müzesi sadece bir aşk romanı değildir.

Aynı zamanda İstanbul'un belleğidir.

1980'lerin İstanbul'u, sınıfsal farklar, ayıplar, gizli ilişkiler, konuşulmayan duygular üzerine bir roman.

Pamuk bu romanda şunu yapar, büyük olayları değil küçük duyguları büyütür.

Ve belki de bu yüzden bu roman bu kadar etkilidir.

Ve psikolojik bir okuma yapacak olduğumuzda aşk mı takıntı mı sorusu ilk akla gelenler.

Şimdi duralım, bir psikolog olarak şunu soruyorum.

Kemal'in yaşadığı şey aşk mıydı?

Şimdi aşk dediğimiz şey iki kişinin de hayatını genişletir.

Kişinin benliğini yok etmez.

Takıntı ise zamanla kişinin dünyasını daraltır.

Hayatı tek bir noktaya kilitler adeta.

Kemal yeni ilişkiler kuramaz, zamanı ilerletemez.

Hayatını Füsun'un yokluğuna göre düzenlemeye başlar.

Burada şunu görüyoruz.

Kemal sevdiği kişiye değil, sevdiği kişiye yüklediği anlamlara bağlanmıştır adeta.

Ve bu noktada aşk bir nesneye tutunmaya dönüşmeye başlar.

Ve peki zaman neden bazı insanlarda durur dediğimizde ise psikolojide yoğun duygusal kayıplar zaman algısını bozar.

Kişi takvimde ilerler ama duygusal olarak aynı yerde takılı kalır adeta.

Kemal için zaman Füsun'un gittiği gün durmuştur.

Bu yüzden Masumiyet Müzesi bir aşk romanı değil donmuş bir zamanın romanı gibi yorumlanabilir.

Ve bir diğer soru da aslında hatıraları saklamak mı?

Hatıralara tutunmak mı?

Bu romanı okurken sık sık insanın kendi içinde geçirdiği sorulardan biri ve yakın zamanda da dizisi çıktı ücretli bir platformda.

Aynı şekilde izlerken romanla birebir uyumlu bir şekilde duyguyu, duygu geçişlerini çok güzel anlatıyor.

Tam da bu noktalarda tekrar aynı soru insanın kafasında tekrar ediyor.

Yani hatıraları saklamak mı, hatıralara tutunmak mı?

Hepimiz anı saklarız ama burada büyük bir fark var.

Anıyı saklamak geçmişle barışmaktır.

Anıya tutunmak ise bugünden vazgeçmektir.

Kemal anıları saklamaz, Kemal anıların içinde yaşamaya başlar.

Ve burada şu soruyu sormak gerekiyor yeniden.

Sakladığımız şey bir hatıra mı yoksa kabul edemediğimiz bir kayıp hikayesi mi?

Şimdi anılardan, hatıralardan, aşk ve takıntıdan konuştuk.

Peki romanın ana başlığına gelecek olursak masumiyet nerede biter?

Roman bize şunu düşündürür.

Her masum başlangıç masum kalır mı?

Kemal'in sevgisi zamanla beklemeye, gözetlemeye, hayatı askıya almaya dönüşür.

Aşklı ise karşısındakinin hayatını durdurmaya başladığında masumiyetini kaybeder.

Ve hemen ardından da bu sadece bir roman değil.

Romanın vücut bulmuş haliyle bir müzeye dönüşmüş gerçek bir yapısı da var ortada.

Masumiyet Müzesi İstanbul'da yer alıyor.

Ve Orhan Pamuk bu hikayeyi sadece yazmakla kalmaz gerçek bir müzeye dönüştürür.

İstanbul'daki Masumiyet Müzesi'nde Füsun'un tokaları, sigara izmaritleri, küçük gündelik eşyalar vardır.

Bu müze şunu sorar bizlere.

Bir başkasını kaybettiğinde neyi saklar?

Neyi saklamak ister?

Ve romanı okurken Füsun'u, Kemal'i, Sibel'i düşünürken insan bir anda şunu da soruyor aslında kendisine.

Herkesin bir masumiyet müzesi var mı?

Belki de hepimizin bir müzesi var.

Atılamayan mesajlar, silinemeyen fotoğraflar, yıllardır açılmayan şarkılar gibi.

Ve bugün biraz sorular üzerinden gidiyoruz.

Düşündürmek, bir şeyleri çağrışımını yapabilmek adına.

Şimdiki sorum ise şu.

O müzeyi ziyaret mi ediyorsun?

Yoksa orada takılı kalmış bir vaziyette o anılara tutunarak yaşamaya devam mı ediyorsun?

Ve Masumiyet Müzesi bir aşkın değil bir bırakamayışın hikayesi.

Bazı insanlar sevdiklerini kalplerinde taşır.

Bazıları ise kaybettiklerini sergiler.

Ve belki de en zor soru şudur.

Hatıralarla yaşamak mı?

Hayata yeniden temas etmek mi?

Beni dinlediğin için teşekkürler.

Bir sonraki bölümde görüşmek dileğiyle.

Ve henüz okumadıysan Masumiyet Müzesi'ni, henüz izlemediysen bu senin için yeniden bir fırsat olabilir.

Muhakkak bu kitabı okumayanlar için tavsiye ediyorum.

Beni dinlediğiniz için tekrar teşekkürler.

Sevgilerle.