Nikola Tesla

İKAS'ın sunduğu Ortamlarda Satılacak Bilgi'ye hoş geldiniz.

Ben Merve. Bugün 27 Temmuz çarşamba ve bu podcast'ı özellikle üçün katı olan bir günde yayınlamak istedim.

Sebebini bölüm bittikten sonra anlayacaksınız.

Uzun zamandır heyecanla beklediğiniz bir biyografi bölümüyle karşınızdayım.

İnsanlık tarihinin en büyük mucitlerinden Işığın Efendisi Nikola Tesla'yı anlatmaya çalışacağım bugün.

Doğumundan başlayacağız, sır ölümüne kadar giden süreçte neler yaşadı.

Ezeli rakibi Edison, icatları, psikolojisi, garip takıntıları hepsini konuşmaya çalışacağız.

Konu çok uzun ve çok meşakkatli.

O zaman hadi hemen doğduğu geceye gidelim.

10 Temmuz 1856'da şimdilerde Hırvatistan'a bağlı Similyan köyünde doğmuş Tesla ve doğduğu gece dışarıda inanılmaz bir fırtına varmış.

Şimşekler çakıyor, kıyametler kopuyor ve doğum sırasında ebe Tesla'nın annesine diyor ki fırtınanın çocuğu böyle bir şaka yapıyor.

Annesi de diyor ki hayır ışığın çocuğu.

Cidden de öyle olmuş. Babası Milutin Tesla eski bir asker ama sonradan ortodoks papazı olmuştur.

Tesla'nın deyimiyle çok bilgi bir adamdır babası.

Sürekli böyle makaleler yazan, kitaplar okuyan, şiirler okuyan, şair yazar.

Hatta hakiki bir filozoftu babam diyor.

Bu arada Tesla da çok iyi şiir yazarmış.

Aforizmalarından belli bence. Ama kendine saklamayı tercih etmiş bunları.

Belki ondan hiç beklemiyorsunuz ama Tesla dört dilde şiir okur ve çoğunu da ezbere biliyor.

Bir de babası çok komikmiş.

Hatta Tesla'nın bayağı güldüğü bir anısı var babasıyla.

Çiftliklerinde bir yardımcıları var ve adam şaşı.

Bir gün adam baltayla odun kesiyor.

Ama nereye vurduğu belli değil.

Babası da çok huzursuz.

Usulca böyle adamın yanına yaklaşıyor ve diyor ki Tanrı aşkına baltayı baktığın yere değil gördüğün yere vur.

Tesla'nın çok güldüğü bir anısıymış bu.

Umarım fıkrasına gülünmeyen adam gibi kalmamışımdır şu an.

Peki Tesla nasıl bir ortamda büyüdü?

Mesela ne gibi oyunlar oynuyordu?

Şöyle zaten çocukken icatlar yapmaya çalışıyor.

Onlardan bahsedeceğim az sonra ama zekasını, fikrini, eleştirel düşüncesini vs.

bunları nasıl geliştirdi? Şöyle babasıyla olan oyunlarıyla birbirlerinin ne düşündüklerini tahmin etmeye çalışıyorlarmış.

İfadelerdeki hataları bulmaya çalışıyorlarmış.

Upuzun cümleleri hatasız bir şekilde tekrar etmeye çalışıyorlarmış.

Akıldan matematik hesaplamaları yapmaya çalışıyorlar babasıyla Tesla.

Yani çocuğumun hafızasını, mantığını, eleştirel düşüncesini geliştirmek istiyorum diyenlere duyurulur.

Şimdi belki dediniz ki ne kadar muhteşem bir baba aman tanrım.

Ama şöyle bir durum var. Tesla daha çocukken mühendis olmaya kafayı koyuyor.

Ama babası çok inatçı.

Ve hayır efendim diyorsan rahip olacaksın.

Otur oturduğun yerde. Şimdi de Tesla'nın zekasını aldığı kişiden bahsedelim.

Çünkü herkes öyle olduğunu söylüyor.

Annesi Dukamandic.

Sülalelerinde bir sürü mucit var anne tarafında.

Kendisi de mucit olan bir ev hanımı hatta Tesla der ki anneme fırsat verilseydi o zamanın şartları hani kadınlara fırsat sunulsaydı benim annem çok önemli bir mucit olabilirdi diyor.

Kadın o dönem içerisinde mekanik bir yumurta çırpıcı bile yapmış inanılmaz zeki çok çalışkan bir kadınmış şöyle değişik garip bir özelliği var.

Ciltler dolusu şiiri ezbere biliyormuş Tesla'nın annesi.

Ezbere bilmek ne demek ya bu nasıl bir zeka?

Dediğim gibi Tesla'nın zekası belki bu sebeplerden dolayı annesine bağlanır.

Anneannesi genç yaşta görme yeteneğini kaybediyor Tesla'nın ve yedi kardeşine birden Tesla'nın annesi Duke'a bakmış.

Bunu neden söyledim?

Çünkü bu ailede görmeyle ilgili sorunlar yaşanmış.

Şöyle ki Tesla'nın çocukluğunda tıpkı ölen abisi dayının da yaşadığı gibi bir sorun var.

Gözlerinin önünde sürekli güçlü ve ani ışıkların etki ettiği görüntüler görüyor Tesla.

Diyor ki bunlar kesinlikle hayal değil.

Şöyle düşünün sabah bir cenazeye gittiniz eve döndünüz.

Gecenin bir yarısı o cenaze görüntüsü tıpkı bir fotoğraf karesi kadar canlı bir şekilde.

Gözünüzün önüne geliyor.

Çok korkunç. Ve o kadar gerçek görüntüler ki bunlar.

Tesla elini uzatırmış yakalamak için.

Tesla tabii ileriki yıllarda bunu krizi fırsata çevirmiş.

Daha sonra bu yeteneği sayesinde tasarımlarını böyle bir modele, çizime ya da hiçbir şeye ihtiyaç duymadan zihninde sanki gerçekmiş gibi canlandırabildiğini fark ediyor.

Zaten Tesla'nın aklına böyle fikir geldiği zaman hemen oturayım eyleme geçeyim projeler çizeyim falan demiyor.

Önce onu kafasında yapıyor.

Kafasında makineyi çalıştırıyor.

Bir de annesinden gelen bir özelliği var.

Bir sayfa yazıverin eksiksiz bir şekilde bunu hatırlayabiliyor.

Fotografik bir hafızası var.

Bir de şöyle bir durum var.

Tesla'nın icatları böyle son bir düzeltme yapmaya gerek duymadan hayata geçiriliyor.

Bu yönüyle de Edison'dan ayrılıyor.

Edison defalarca dener.

Dener dener yanılır. Bir de şöyle bir durum var.

Tesla ile çalışmak çok zor.

Şimdi Edison'un yanında bir sürü mucit var, asistanları var onlarla çalışıyor ama Tesla kafasının içinde yaşayan biri olduğu için onun durumu çok başka.

Kafasından her saniye yeni yeni fikirler geçiyor ve bunları olduğu yerde tutamıyor Tesla.

Dolayısıyla bir asistanla çalışması çok zor.

Her şey adamın kafasında bitiyor çünkü.

Yani Freud otoanaliz yöntemini bulmadan yıllar önce Tesla farkında olmadan bunu keşfetmiş.

Neredeyse bir refleks haline dönüştürmüş.

Şimdi Tesla bu zihninde yer eden imgeler var ya bunların öyle alelade imgeler olmadığını fark etmiş.

Daha önce yaşadığı sahnelerden kaynaklandığını keşfetmiş.

Hatta bunu fark ettikten sonra...

O kadar çok şaşırmış ki diyor ki aklımdan geçen tüm düşüncelerin dışsal bir izlenimden etkilendiğini fark ettim.

Bütün bunların nihayetinde Tesla şöyle bir düşünceye kapılıyor.

Özgür iradesine dayandığını düşündüğü eylemlerinin aslında dış koşulların ve olayların bir sonucu olduğunu fark ediyor.

Ve eğer bu düşüncesinde haklıysa insanın robottan hiçbir farkı yok arkadaşlar.

O zaman insanın yaptığı her şey bir makineye de yaptırılabilir.

Bu arada daha dün Okan Bayılgen'in bir programını izliyordum.

Yapay zekayı tartışıyorlardı.

Bir profesör çok güzel bir şey söyledi.

Robotlar insanlaşmıyor dedi.

İnsanlar robotlaşıyor zaten.

Said but true. Şimdi bu düşüncelerden yola çıkarak Tesla hayatında çok önemli iki anlayış geliştirmiş.

Birincisi insanların etten kemikten yapılma makineler olduğu.

Kulağa çok çılgın geliyor. Diğeri ise makinelerin insanlaştırılabileceği.

Gelelim Tesla'nın kardeşlerine.

3 kız kardeşi var. Milka, Angelina ve Marika.

Bu kızlar içinde babalarının tek dileği hayırlı bir din görevlisi bulup evlenmeliymiş arkadaşlar.

Tesla'nın işi gördüğünüz gibi çok zor.

Fakat bu Dane dediğim abisi Tesla'nın hayatında çok önemli psikolojisiyle alakalı.

Az sonra oraya geleceğim ama şimdi Tesla'nın biraz çocukluğundan bahsetmek istiyorum.

Tesla daha 5 yaşındayken zaten icatlarına başlamış.

Daha sonra işte köyde gördüğü su çarklarından daha farklı bir çark icat etmiş.

Ve bu çark akıntıda bile tıkır tıkır işliyormuş sarsıntısız bir su çarkı.

Yıllar sonra Tesla pervanesiz türbini yaratırken bundan faydalanmış bunu hatırlamış.

Bir keresinde evden böyle bir şemsiye almış ve ahırın çatısına çıkıp uçmayı denemiş.

Sonra tabii yere çakılmış ve bilincini kaybetmiş.

Hatta ileride böyle spekülasyonlu bir röportajı var Tesla'nın.

Orada şöyle söylediği iddia ediliyor.

Çocukken çatıdan uçmak istedim ve düştüm.

Hesaplamaları yanlış yapmışım.

Unutma gençlik yaşamdaki en önemli kanatlardır.

Bir günde köylerinde kahraman ilan edilmiş Tesla çünkü yeni bir itfaiye aracı satın alınmış bunun için bir geçit töreni yapılıyormuş ve su pompasından sular fışkırması gerekirken bir damla su bile gelmemiş.

Tam köyün ileri gelenleri mücadeleyi bırakıp böyle pes edecekken Tesla durun demiş.

Kendini nehra atmış ve itfaiye hortumunun dirsek yaptığını fark etmiş.

Bunu hemen halletmiş tabii ve köyde o gün kahraman ilan etmişler onu.

Hatta bu olay için der ki Tesla Siracus'un sokaklarında çırılçıplak koşuşturan Arşimet dahi benim o an olduğum kadar etkileyici olmamıştır.

Omuzlarda taşınıyordum demiş.

Şimdi gelelim abisi Dane'e.

Ailesi için en büyük travmalardan birisi.

En büyük çocuk abisi Dane.

Nikola'dan 7 yaş büyük ve ölüyor.

Ölümü de şu şekilde olmuş.

Tesla'nın babasına yıllar önce bir ahbapları çok iyi eğitilmiş çok güzel bir Arap atı hediye ediyor.

Ve bu at çok akıllı.

Hatta bir defasında Tesla'nın babasını dağlarda ölümden kurtarmış.

Hoş kendisi sırtından atmış önce.

Dane de bu attan düşerek ölmüş.

Ve Tesla abisi öldükten sonra tıpkı Van Gogh podcastinde hatırlayın orada olduğu gibi.

Ne yaparsa yapsın ailesinin nazarında daima sönük kalmış.

Hep abisinin hatıraları onunla mukayese edilmiş.

Başarılarını daima abisinin ölümü, hatıraları gölgelemiş.

Hatta otobiyografisinde demiş ki bu nedenle kendime karşı güvensiz olan bir çocuk olarak büyüdüm.

Ama aptal bir çocuk değildim asla demiş.

Şimdi bu attan düşme hikayesi okey ama başka bir iddia daha var Dane'le ilgili.

Dane evin kilerinde düşmüş ve yarı bilinçsiz bir halde yatarken bulunuyor ve beni Tesla etti merdivenlerden aşağı diyor.

Bilemiyorum Altan. Ama bu konu gerçekten karışık.

Tesla atı ürküttüğü için abisi attan düştü diyenler de var.

Ben kendi beyanını okudum.

Orada böyle çok alini bir şekilde yazmamış ama şöyle söylüyordu.

Abim bu atın sebep olduğu yaralardan ötürü öldü yazıyordu.

Ama Tesla hayatının çok daha sonraki dönemlerinde bile abisinin ölümünden ötürü sürekli kabuslar, halüsinasyonlar görüyor.

Abisi Tesla daha 5 yaşındayken ölüyor ve bu yaşta bir çocuğun kaldırabileceği bir duygu değil bence bu suçluluk duygusu.

Çok ağır ve bu yüzden psikolojisinin bu kadar bozulduğunu söylüyor psikologlar.

Çok tuhaf takıntıları vardır, fobileri vardır.

Bunların sebebini buna bağlarlar.

Fobileri de şöyle. Kadınların taktığı küpelerden özellikle incilerden nefret ediyor.

İnci görünce dayanamıyor.

Kulağı delik bir kadın gördüğü zaman dayanamıyor.

Kafur kokusuna dayanamıyor.

Başkalarının saçına asla dokunamıyor.

Silah zoruyla belki dokunabilir o derece.

Yürürken adımlarını sayıyor.

Mesela su dolu bir laboya kağıt düşse Tesla'nın ağzında dayanılmaz bir tat oluşuyor birden.

Yemeklerin kübik parçalarını hesaplıyor ve eğer hesaplayamazsa iştaha kesiliyor.

3, 6 ve 9 sayılarına özellikle bir takıntısı var 3'e bölünebilen sayılara.

Buna ayrı bir podcast gerekir buraya girmeyeceğim.

Waldorf Astoria otelinin palmiye odasında her gün aynı saatte yerini alıyor akşam 8'de.

Yemek yemek için oturduğu zaman masasının üzerinde üst üste dizilmiş 18 temiz keten peçete bulunuyor dikkat edin yine 3'e bölünen sayılar Tesla'nın en önemli özelliklerinden birisi de şu mikroplardan

çok tiksiniyor çok korkuyor.

Bu yüzden bu 18 keten peçete ile masasındaki kristalleri tabakları ne varsa artık hepsini tek tek siliyor.

Ve yemekleri gelince de yemeğe hemen başlamıyor.

Kaşığındaki yemeğin tüm kübik özelliklerini hesaplayarak öyle yiyor.

Biraz da aşk hayatından bahsetmek isterdim.

Fakat yok Tesla hayatı boyunca hiç evlenmiyor.

Aseksüel olduğunu iddia edenler var.

Bu arada kadınlar Tesla'yı beğeniyor onunla olmak isteyen çok kadın var ama Tesla bunu tercih etmiyor.

Hatta bunlardan biri JP Morgan'ın kızı Anna Morgan.

Tesla hayatının sonlarına doğru böyle bir güvercinlere merak salıyor işte yaralı güvercinleri alıyor otel odasına getiriyor onları tedavi etmeye çalışıyor.

Bunlardan birisine Tesla aşık oluyor ve o aşık olduğu güvercin ölüyor.

Onun arkasından demiş ki hatta O güvercini bir erkeğin bir kadını sevdiği gibi sevdim.

O da beni sevdi. Ona sahip olduğum sürece hayatımın bir anlamı vardı demiş.

Gerçekten ilginç bir insan Tesla.

İşte bu fobilerini, takıntılarını abisinin ölümüne bağlıyor çoğu psikolog.

Çünkü abisi öldükten sonra ben artık ailemin tek umuduyum diye kendine çok yüklenmiş Tesla.

Aslını inkar etmiş.

Doğal etkilerini bastırmış ve diğer çocuklara nazaran çok daha çalışkan, çok cömert, daha alçak gönüllü olayım derken bir nevi böyle kendini inkara gitmiş.

Alice Miller'ın dediği gibi geçen hafta yaptığım podcastı hatırlayın.

Beden asla yalan söylemiyor, bir yerden çıkıyor.

8 yaşına kadar da çok çekingen, çok zayıf bir kişiliğin vardı der Tesla.

Rüyalarında böyle karabasanlar görüyor, gulyabaniler görüyor, ölümden korkuyor, tanrıdan korkuyor ve sonraları babasının kütüphanesindeki kitapları okumaya başlıyor.

Ama o kadar çok okuyor ki geceleri mum ışığında okuyor.

Babası gözleri harap olacak diye evde Tesla'ya mum verilmesini yasaklıyor.

Tesla bunun da yolunu buluyor.

Evdeki tüm anahtar deliklerini böyle paçavralarla kapatıp ışığı kesiyor yine okuyor.

Çok sevdiğim bir sözü var Tesla'nın.

Diyor ki her şeyden çok kitapları sevdim.

Şimdi eminim Tesla'nın hayatını mizacını değiştiren o ilk kitabı merak ediyorsunuz.

Macar bir yazara ait Abafi ya da Aba'nın oğlu adlı bir roman.

Bu romanı okuduktan sonra demiş ki Tesla uyumakta olan irademi uyandırmış ve beni öz denetim üzerine çalışmaya sevk etmişti.

Öz denetim bu çok önemli çünkü Tesla demek öz denetim demektir.

Acaba gerçekten öyle mi?

Bunu az sonra anlatacağım.

Eminim siz de öğrenince çok şaşıracaksınız ama önce Tesla'nın hayatının dönüm noktasına gidiyoruz şimdi.

Tesla babasında kalsaydı papaz olacaktı ama nasıl babasını mühendis olmaya ikna etti bu kısmı anlatacağım.

Ergenlik yıllarına gidiyoruz.

4 yıllık okulu Tesla 3 senede bitirmiş arkadaşlar.

Adam kafadan integral hesabı yapıyormuş tabi biter ve burada okurken fiziğe resmen aşık olduğunu fark ediyor.

Okulu bitiriyor köye dönüyor ve kısa bir süre sonra koleraya yakalanıyor.

Bir seneye yakın bu hastalıkla mücadele ediyor ve daha 14 yaşında.

En son durumu o kadar ağırlaşıyor ki doktorlar ümidi kesiyorlar.

Hasta yatağında yatarken Tesla sürekli kitap okuyor ve Mark Twain'in kitaplarıyla bu esnada tanışıyor.

Ve Mark Twain'in kaleminden o kadar etkileniyor ki kendi deyimiyle hastalığını unutuyor.

Okudukça iyileşiyor.

Biblio terapi kadar güzel bir terapi yoktur sanırım sizce.

Ve yıllar sonra Mark Twain'le yolları kesişiyor Tesla'nın ve bu olayı ona anlatıyor.

Yani senin sayende hayata tutundum diyor.

Ve romanlarının bir hayat kurtardığını üstelik dünyanın en önemli dahilerinden birinin hayatını kurtardığını duyan Mark Twain ki kendisi bu arada mizah ustasıdır göğüs yaşlarına boğuluyor.

Ve aralarında yıllar süren müthiş bir dostluk başlıyor.

Mark Twain'i gece yaraları laboratuvarına çağırıyormuş görsel şovlar yapıyormuş Tesla.

Bu biraz eksik bir cümle oldu pardon.

Elektrik şovu diyecektim.

En son babasını nasıl ikna etti diyordum.

Şöyle koleradan ölmek üzereyken babasına diyor ki baba ne olur hani benim son dileğim bu hayatta mühendis olmak istiyorum.

Papaz olmak istemiyorum deyince babası vicdana geliyor tamam diyor.

Ve 1875'te Tesla yola çıkıyor.

Politeknik okuluna gidiyor.

İlk yılında saat gece 3'ten.

Akşam 9'a kadar çalışıyor ve 2 yılı 1 yıla sığdırıyor.

Bir de Tesla'nın en sevdiğim özelliklerinden biri şu.

Bir işe başladığı zaman sonunu getirme hastalığı var adamda.

Bunun sebebi de Voltaire kitapları.

Voltaire'in küçük puntolarla yazılmış 100 cilde yakın kitabı var ve bütün hepsini okumak için günde 72 fincan koyu kahve içermiş.

Dikkat ettiniz mi yine 3'ün katı 72.

İkinci senesine geldiği zaman okul bursu kesiliyor ve...

5 parasız kalıyor. Burada bir parantez açıp şunu söylemek isterim.

Tesla'nın babası öldükten sonra Tesla'nın eline bir mektup geçiyor.

Bu mektup bu okuldayken bir profesör tarafından babasına iletilmiş ve mektupta diyor ki o kadar çok çalışıyor ki oğlunuz ölecek diyor.

O kadar çok çalışıyormuş. Neyse devam ediyorum.

İkinci senesinde Tesla'nın bu kadar çalışkan bir öğrencinin okul bursunu kesiyor.

Ve bundan sonra Tesla kumara düşüyor arkadaşlar.

Yani dedim ya öz disiplin demektir.

Tesla da hayatının bir döneminde böyle bir şey yapmış.

Beni çok şaşırtmıştır bu. Ve o dönem içerisinde borç para bile bulamıyor.

Kağıt oyunlarında hiç şansı yok.

Sadece Bilardo da şanslı bu arada.

Sonra kumar oynamaktan ve düzensiz hayat yüzünden ve ikamet probleminden de dolayı.

Polis tarafından şehirden uzaklaştırılıyor ve bunu da yeğeni gidip babasına gammazlıyor.

Oğlunuz kumar oynuyor şöyle yapıyor böyle yapıyor ve babası bu konuşmayı duyduktan sonra Tesla'ya küsüyor reddediyor onu.

1879'da Tesla eve dönüyor ama beş parası yok ve işsiz.

O yılda babasını kaybediyor maalesef ve kumara daha da düşüyor devam ediyor bu süreçte.

Bu konuda annesiyle yaşadığı bir diyalog var çok hoşuma gitti paylaşacağım.

Tesla diyor ki babam örnek bir yaşam timsaliydi ve asla benim yaptığım gibi boşa zaman harcamazdı.

Hatta bir gün babasına Tesla şöyle demiş baba istediğim zaman kumarı bırakabilirim vazgeçebilirim ama cennetin nimetlerini almamı sağlayacak bu oyunu neden bırakayım demiş.

Tesla'nın babası da tabi baya sinirlenip aşağılamış onu.

Tesla diyor ki bir insanın kurtuluşu ancak kendi çabalarıyla olabilir buna inanıyor ve bir gün elinde avucunda ne varsa kumar masasında kaybediyor para arıyor kumara devam edebilmek için ve o sırada annesi

yanına geliyor diyor ki Git keyfine bak çünkü çok yakında elimizdeki her şeyi kaybedeceksin ve bu çok daha iyi olacak çünkü bunun üstesinden gelebileceğini biliyorum diyor.

Gerçekten de annesinin dediği olmuştur Tesla dibe vurduktan sonra bu kumar arzusunu dayanmıştır.

Hem de en ufak bir kırıntısı dahi kalmayacak bir şekilde.

Sonra tabi sigaraya düşmüş kahveye düşmüş aşırı aşırı derecede ama onları da bırakmış çok güçlü bir iradesi var.

Şimdi artık Edison'a doğru yola çıkıyoruz.

Amerika, Avrupa telgraf dönemiyle tanışmış, transatlantik kablo döşenmiş, Graham Bell'in telefonları hızla bütün kıtaya yayılmaya başlamış ve 1881'de Budapest'te de bir santral kurulacağı

haberi duyulmuş. Budapest'te Edison için önemli çünkü Edison'un bir şubesi olma şerefine ulaşacak 4 Avrupa şehrinden biridir Budapest'te.

Tesla'da amcasının torpiliyle Budapest'te'ye gidiyor ve Macaristan hükümeti merkez telgraf ofisinde bir iş buluyor.

Çok düşük ücretli bir iş ve bu işe başladıktan sonra Tesla bir hastalığa yakalanıyor.

Garip bir hastalık. Doktorlar adını koyamıyorlar.

Sinir hastalığı deyip geçiştiriyorlar.

Şöyle ki Tesla'nın hisleri çok kuvvetli.

Birçok kere komşularını evlerinde tam yangın çıkacağı sırada kurtarmış Tesla haber vermiş.

40 yaşlarında Colorado'da bir şimşek deneyi üzerine çalışıyor ve neredeyse 1000 kilometre ötedeki gök gürlemelerini duyduğunu iddia ediyor.

Tesla'nın kulakları o kadar hassas ki birkaç oda uzaklıktaki saatin tiktaklarını bile duyar ve odada dolaşan sineğin vızıltısı bile onun böyle kulaklarını patlatma derecesine getirir.

Birkaç kilometre öteden geçen at arabası neredeyse onun evinin içinden geçer tüm vücudunu titretir.

50 kilometre ötedeki trenin düdüğü onun oturduğu sandalyeyi titretirmiş o derece bir hissiyat ve dinlenebilmek için artık bu sesleri duymamak için yatağının altına kavuşuk minderler koyuyor Tesla ve kendisi de demiş

ki karanlıkta bir yarasa kadar duyarlı olabiliyorum bir nesnenin varlığını alnımda hissettiğim bir ürperti sayesinde fark edebiliyorum bu kadarı da fazla işte bu yüzden böyle Tesla bir köprünün

ya da işte bunun gibi bir yapının altından geçebilmek için Tüm irademi zorlamam gerekiyor diyor.

Çünkü kafa tasımının üzerinde öyle bir basınç hissediyormuş ki bu dönemlerde nabzı 260'lara çıkıyormuş.

Neyse Tesla kafayı alternatif akıma takmış biliyoruz ve bu konu için demiştir ki bu benim için bir ölüm kalım meselesi.

Muvaffak olamadığım takdirde yok olup gideceğimi biliyorum demiş.

Şimdi o bulduğu anı da anlatmak istiyorum.

Bu podcast bitmeyecek bence.

Tesla'nın bir arkadaşı var onunla böyle yürüyüş yapmayı çok seviyor ve bu yürüyüşleri esnasında bir gün Göthe'nin Faust eserinden pasajlar okuyorlar.

İşte tam o sırada fikir bir şimşek gibi çakmış Tesla'nın kafasında.

Ve o anda o kadar heyecanlanmış ki resmen böyle nöbet geçiriyormuş ve arkadaşı onu zar zor bir banka oturtuyor tam bir evrek anı.

Tesla oturur oturmaz eline böyle bir dal alıyor ve önündeki toprağa bir diagram çizmeye başlıyor hızlı hızlı.

İşte o tozların üzerine çizdiği diagram 6 yıl sonra yepyeni bir sistemin atar damarı arkadaşlar ve Tesla'nın tam anlamıyla kendini böyle mucit gibi hissetmeye başladığı anda budur.

Hani çoğumuzun böyle olmak istediği birileri vardır ya idealinde.

Tesla'nın ikisi de Archimedes'tir.

Ve onun hayatının en mutlu dönemi kendini alternatif akım aletleri geliştirmeye adadığı dönemmiş.

Şimdi neden geliştirmeye adadığı dönem dedim.

Çünkü alternatif akımı Tesla icat etmedi arkadaşlar.

Zaten o doğmadan önce icat edilmiştir alternatif akım.

Onun başarısı şudur.

Bunu geliştirmek ve henüz AC akımla tanışmamış olan Amerika Birleşik Devletleri'ne Kendi ürettiği AC jeneratörlerini pazarlamaktır ama pazarlayabilmiş midir?

Hayır. Çünkü Tesla çok kötü bir pazarlamacıdır.

Zaten Tesla şu çağda yaşasaydı böyle hiç Edison'a falan ihtiyacı olmazdı diye düşünüyorum.

Adam girişimcilik nedir bilmiyor.

Pazarlamadan bir haber. Ama bizler çok şanslıyız.

Çünkü artık e-ticaret diye bir şey var.

Tesla da bu dönemde yaşasaydı bunları kullanırdı diye düşünüyorum.

E-ticaret sitesi falan açardı.

Ya Merve ben de açmak istiyorum ama hiç anlamıyorum o işlerden diyorsanız valla ben de gram anlamıyorum ama iyi ki ikas var.

İkas yeni nesil e-ticaret altyapısı arkadaşlar.

Eğer böyle profesyonel bir e-ticaret sitesi kurmak istiyorsanız artık bu ikaz sayesinde dakikalar içerisinde mümkün.

Çünkü arayüzleri oldukça kullanıcı dostu böyle hiç karışık değil ve oldukça yenilikçi.

O yüzden e-ticaret sitenizi böyle teknik bilgi falan gerektirmeden hemen kurabiliyorsunuz ve ihtiyacınız olan tüm özelliklere böyle tek bir tıklamayla ulaşabiliyorsunuz.

Hatta daha ilk günden sınırsız trafik ürün ve web kotasına sahip olabiliyorsunuz ikkasta.

Üstelik hiçbir ek ücret ödemeden burası çok önemli.

Sitenizde böyle sınırsız ürün yüklüyorsunuz, sınırsız trafik çekiyorsunuz ve bunun karşılığında ek bir ücret almıyorlar sizden.

Ha bu arada ben sadece böyle Türkiye'yi değil tüm dünyaya satış yapmak istiyorum diyorsanız ondan da ek ücret talep etmiyorlar.

Zaten İkaz'ın böyle oldukça gelişmiş e-ticaret özellikleri var.

Grow paketiyle birlikte global bir marka olmak için ihtiyacınız olan tüm özelliklere de ulaşabiliyorsunuz arkadaşlar.

Eee kargo işi nasıl olacak peki derseniz İkaz'da onu da düşünmüşler.

Her şeyi düşünmüşler siz merak etmeyin.

Pazarlama otomasyonları sayesinde satışlarınız artıyor.

Pazar yeri ve kargo entegrasyonları ile işleriniz çok çok kolaylaşıyor.

Eğer işimi büyütmek istiyorum hatta global bir marka olmak istiyorum internetten satış e-ticaret yapmak istiyorum diyorsanız aradığınız her şey ikazda var.

Üstelik 7.24 destek veren müşteri destek ekipleriyle aklınızda hiç soru işareti kalmıyor.

Açıklamalara bırakacağım linkten hemen bir deneme hesabı oluşturabilirsiniz.

Hatta web sitenizi kurarken yapacağınız telefon görüşmesinde ikas ekibine ortamlarda satılacak bilgiden geldiğinizi söylerseniz size özel indirim tanımlayacaklar arkadaşlar.

O zaman hayırlı işler bol kazançlar diyelim hadi devam edelim.

Ben Tesla'nın sözlerine bayılıyorum ve söylediği şu söz bence çok ilham verici.

Diyor ki doğal bir esin arzulu bir isteğe dönüştüğünde insan hedefine dev adımlarla koşmaya başlar.

İşte Tesla'nın başarı sırrı burada saklı.

Hani akış akış diyorum ya bir podcastımda mutluluk podcastı.

Onun mutluluğu burada saklı.

Çünkü diyor ki sürekli zihnimde çalışan makineler hayal ediyorum.

En büyük zevkim, en büyük ilham kaynağım bu.

Ve Tesla'nın bu hayal gücünün istekli bir arzuya dönüşmesiyle ne oldu?

Zamanla tüm dünyadaki elektrik Tesla çok fazla sistemiyle üretilmeye ve aktarılmaya, dağıtılmaya başlandı.

Şimdi yavaş yavaş Edison'la tanıştığı döneme doğru...

En son telgraf ofisinde çalışıyor demiştim burada yükseliyor mühendisliğe terfi ediyor ve sonra yine aile dostları sayesinde Edison'un Paris'teki telefon şubelerinden birinden iş teklifi

alıyor. Yıl 1882 genç Tesla Paris'e doğru yola çıkıyor.

Bu arada hayali şu Edison'un şirketindeki görevlilere alternatif akımın muhteşem potansiyelini tanıtmak ama bir duvara çarpıyor.

Çünkü gittiği zaman şunu öğreniyor Edison'un asla bu konuların konuşulmasından hoşlanmadığını öğreniyor.

Büyük hayal kırıklığı buradaki görevi Tesla'nın sorun çözücülük Fransa ve Almanya'da kurulan Edison enerji şebekelerindeki aksaklıkları gidermek zaten hep aksaklık çıkarıyormuş.

Ve 1883 yılında Tesla artık kendi ürettiği alternatif akımın Edison'un doğru akımına olan üstünlüğünün had safhada olduğunu fark ediyor.

Bu sıralar Tesla Strasbourg'daki bir tren istasyonunun aydınlatma şebekesinin dinamosunu tamir ediyor.

Ama asla yaptığı işin karşılığını alamıyor.

Bu arada bu iş önemli çünkü İmparator Wilhelm açılış törenindeyken koca bir duvar kısa devre yaparak havaya uçmuş arkadaşlar.

Tesla bunu tamir etmiş ve bu şebeke...

Türkiye'nin yöneticisi de Edison'un bir arkadaşı Charles diye bu adam Tesla'nın dehasını ilk fark edenlerden diyebilirim ve ona Paris'ten Amerika'ya gitmesini söylüyor.

Şimdi burada Tesla bir yol ayrımında gördüğünüz gibi ya güvenli konforlu işinde kalacak burada yoluna devam edecek ya da bir trene atlayıp bir bilinmezliğe doğru yol alacak.

Bugün için Tesla diyor ki biletim yok param yok ne yapacağımı şaşırdım ve hareket halindeki trene koşup son anda atladım.

Film gibi değil mi aynı? Tesla Amerika'ya doğru yola çıkıyor.

Cebinde sadece 4 cent bir poşete kıyafetlerini doldurup yola çıkıyor.

Hayalleriyle, şiirleriyle beraber ve henüz 28 yaşında dünyanın en büyük mucitlerinden biri yıl 1884 ve o dönem Amerika'ya...

16 milyon Avrupalı ve Asyalı göç etmiş.

E sanayi devrimi malum işçi lazım.

Tesla şanslı çünkü elinde Edison'a hitaben Edison'un arkadaşı tarafından yazılmış bir tavsiye mektubu var.

Ve bu mektupta şöyle yazıyor.

Dünyada tanıdığım iki dahi var.

Biri siz biri de bu genç.

Peki o dönem Edison neler yapıyordu?

32 yaşında iki tane şirketi var ve Pearl Sokağı'ndaki jeneratörü New Yorklu birkaç yüz varlıklı insana hizmet veriyor ve aynı zamanda Edison şehrin her yanındaki doğru akım şebekeleriyle en uzak

noktalardaki imalathaneleri, fabrikaları, tiyatroları besliyor.

Sürekli yeni iş teklifleri alıyor, yetişemiyor ve Edison için icatlarının değeri sadece parayla ölçülür, çok para gözdür yani.

1883'te Edison bir gemicilik şirketinin yöneticisi tarafından aranıyor ve aydınlatma şebekesindeki dinomaların tamir edilmesi isteniyor ondan.

Bu çok büyük bir yolcu gemisi ve günlerdir limana çakılmış bir durumda bekliyor.

Bekledikçe para kaybediyor ve Edison'un bu iş için gönderebileceği bir mühendisi yok.

Bu arada Edison'un finansörü kim demiş olabilirsiniz?

J.P. Morgan Amerika'nın finansal devlerinden.

New York, JP Morgan ve Edison sayesinde ışıklarla dolu o dönem ama pek de iyi çalışmayan bir sistem tabii.

Atları bile ürkütüyormuş bu şebeke.

Neyse Edison şu gemiye göndereceği mühendisi düşünüyor kara kara olmayan mühendis ve o sırada içeri bir görevli geliyor diyor ki efendim bir evde bağlantı kaçak yapmış ve bir faytoncu ve at havaya fırlamış hatta öbür sokağın

ucuna uçmuşlar diyor. Edison bu haberlerden o kadar bıkıp usanmış ki gelen görevliye bağırıp çağırmaya başlıyor.

Git diyor hemen bir adam bul bu kaçağı tamir ettir.

İşte tam o sırada kulağına bir ses çalınıyor.

Yardımcı olabilir miyim bayım diyor bu ses.

Tesla. Gelen kişi.

İlk karşılaşmanları böyle.

Ve Tesla cebinden tavsiye mektubunu çıkarıp Edison'a veriyor.

Biraz da korkuyor çünkü formal bir eğitimi yok.

Eğitimini yarıda bıraktı.

Alaylı sayılır. Ve hemen böyle hızlı hızlı Tesla yaptıklarını anlatmaya başlıyor.

İşte indiksiyon motorunu, alternatif akımını falan.

Edison çok sinirleniyor ve diyor ki bana bu safsatalardan bahsetme.

Bunlar çok tehlikeli.

Biz zaten şu an Amerika'da doğru akımı kullanıyoruz.

İnsanların çok hoşuna gidiyor.

Ben de böyle yuvarlanıp gidiyorum işte.

Ama istersen diyor sana bir iş vereyim.

Bu geminin aydınlatma şebekesini tamir edebilir misin diyor.

Tesla hay hay diyor ve tüm gece uğraşıp bu gemiyi tamir ediyor.

Bu arada Edison'un kulakları çok zor işitiyor.

Tesla'nın kulakları malum böyle sinek vızıtsını bile duyuyor demiştim.

Edison Tesla'nın bu işi kotardığını duyunca adeta böyle bir fısıltı halinde.

Bu herif hakikaten esaslı.

biri diyor. Tesla da bunu duyuyor.

Neyse Tesla Edison'un çalışanı oluyor ve hepiniz şunu merak ediyorsunuz eminim.

İpler nerede gerildi?

Şöyle ki Tesla Edison'un o ilkel dinomolarını elden geçirmek istiyor.

Diyor ki hem daha iyi çalıştırırım ben bunları hem de sana daha çok kazanç getirir.

Tabi bu adamın tek derdi para olduğu için Edison'un bu teklif çok hoşuna gidiyor.

Diyor ki eğer sen bu işi başarırsan bu işin sonunda sana 50 bin dolar veririm.

Tesla aylar süren hummalı bir çalışmaya giriyor ve 24 adet dinomayı geliştirmekle kalmıyor.

Bir de üstüne patenti alınacak orijinal bir sistem geliştiriyor.

İş bitince gidiyor Edison'un yanına paramı ne zaman alabilirim diye soruyor.

Edison da o sırada bacaklarını masanın üstüne atıyor ve Tesla'ya şu cevabı veriyor.

Canım diyor senin biz Amerikalıların espri anlayışından haberin yok herhalde düşünebiliyor musunuz?

Bu arada Tesla'nın Edison'un şirketlerinden yediği ikinci kazık bu.

Daha önce de parasını vermemişler.

Tesla istifa edeceğini söylüyor Edison'a.

O da altın yumurtlayan tavuğu elinden kaçırmamak için diyor ki gitme diyor aylık maaşını 18 dolar artı 10 dolar daha arttırırım.

Tesla gururuna yediremiyor ve melon şapkasını aldığı gibi çıkıp gidiyor.

Bir de Edison için Tesla şöyle demiştir mikroplardan çok korkuyor ya takıntılı.

Diyor ki yani ne bir hobisi var ne de herhangi bir spor dalıyla ilgileniyor ya da herhangi bir uğraşı var.

En basit hijyen kurallarını bile takmıyor.

Eğer sıra dışı bir zekası olmasaydı zaten çok önceleri bu ihmalkarlığından dolayı ölüp giderdi diyor.

Edison da Tesla'yı hor görüyor.

Hatta bir keresinde Tesla'nın doğduğu köyü böyle haritada bulamayınca Tesla'ya dönüp diyor ki Siz hiç insan eti falan yediniz mi diye soruyor ama Edison'da şöyle bir şey var içten içe kıskanıyor onun kültürünü teorisyenliğini.

Neyse Tesla şapkasını alıp çıkıp gidiyor.

Yıl 1884 ve Amerika kriz döneminde millet iflas bayrağını çekmiş büyük iş adamları kurtuluş için hükümete değil JP Morgan'a yani Edison'un finansörüne sığınıyorlar.

Tesla'nın Edison'dan ayrıldığını duyan birkaç yatırımcı ona şirket ortaklığı teklif ediyor ama onlar da alternatif akımdan yana değiller.

Niyetleri sadece arkalanması üretmek.

Tesla yine de hay hay diyor kabul ediyor.

Ve resmen Tesla elektrik şirketini kuruyor.

Hemen laboratuvarında böyle daha güvenli, daha ekonomik ve dayanıklı sokak lambaları üretmeye koyuluyor.

Patentini de alıyor ve sokaklar Tesla'nın lambalarıyla boydan boya aydınlanıyor.

Ve Tesla'nın bu iş karşılığında alacağı ödül şirketin birkaç hissesinden ibaret.

Ama elindeki hisselerle Tesla ortada kala kalıyor.

Çünkü ekonomik kriz var ve hisselerinin hiçbir değeri yok.

1886 yılında Tesla o kadar parasız kalıyor ki 2 dolar karşılığında soğuk kış günlerinde sokaklarda böyle kazma kürekle falan işçilik yapmış.

Ama talih yine bir yerden Tesla'ya gülüyor ve yıl sonuna doğru Tesla iki girişimciyle tanışıyor.

Tesla elektrikle çalışan yeni bir tür motor yapma fikrini hayata geçirmek için bir fırsat yakalıyor.

İndiksiyon motorunu kullanarak bir motor üretmeyi ve enerji vermek için de alternatif akımı kullanmayı zaten çok istediğini biliyorsunuz ve bu işi eğer başarırsa Edison'a çok büyük bir ders vermiş olacak.

Başardı mı? Tabii ki.

Tesla bu indiksiyon motorunun başarısı Tesla'ya çok büyük bir ün ve kazanç getirdi ama artık daha büyük bir hedefi var o da alternatif akımın değişim hızını yükselterek daha daha yüksek voltajlara çıkmak bunu

da başardı Tesla bobinini üretti Bu eşsiz benzersiz bir şey.

Buradaki amaç elektriğin kablosuz olarak aktarılması.

En önemli buluşlarından biri Tesla bobini.

Bu arada Edison zamanında sokakların tepesi böyle kablo ağlarıyla dolu.

Görüntü kirliliğiyle dolu her yer.

Tesla bobini bu noktada da çok önemli.

Bu arada ezeli rakibi Edison ona uzaktan uzağa diş biliyor ve Tesla'yı karalama propagandaları yapıyor.

Alternatif akımı kötü gösterebilmek için önce sokak hayvanlarını sonra sirkteki bir fili alternatif akımla öldürüyor ve bunu herkese yayıyor.

Bu da yetmiyor bir idamın alternatif akımla gerçekleşmesini sağlıyor.

Çok işkenceli uzun bir ölüm.

Sonra da diyor ki siz bu kadar ölümcül bir aleti nasıl evinize sokacaksınız.

Neyse bu akımlar savaşı devam ederken Chicago Dünya Fuarı'nın enerji ve aydınlatma işini...

Tesla alıyor. Yine Edison çıldırıyor tabii.

Bütün gözler Tesla'nın üzerinde.

Özellikle kenafir Edison'un.

Ve sonuç tabii ki muhteşem oluyor.

Fuar ışıl ışıl aydınlanıyor.

Ama onun öncesinde şöyle bir olay yaşanıyor.

Edison Tesla'nın patentli ampullerini kullanmasına izin vermiyor.

Yani Tesla'nın yeni bir ampul bulması gerekiyor.

Ve sadece 6 ayı var.

6 ay içerisinde 50 bin ampul üretemezse.

Rezil olacak Tesla. Ama bunu da başarıyor.

Hatta Tesla üretimi çok daha kolay bir ampul tasarlıyor.

Edison'a yine fake atıyor.

Ve 1 Mayıs 1893'te başkan bir düğmeye basıyor.

Tesla'nın 200 binden fazla akkor lambası fuar alanını ışıl ışıl aydınlatıyor.

Hocam Edison ağlıyor çıkabilir miyiz?

Neyse Tesla kazandığı bu zaferle çok büyük güven tazeliye ve alternatif akımın gücünü kanıtlamak için Niagara şelalesine bu sefer kafayı takıyor.

Çoğumuz Niagara şelalesindeki o Tesla'nın başarısını biliyoruz ama dünyanın ilk AC hidro santralini inşa ettirebiliyoruz.

Hayır zaten bunun üzerine çalışmalar vardı ve bu şelale ilk değil.

Tesla belki buradaki sorunları büyük bir oranda çözmüş ve geliştirmiş olabilir.

Bunu söylememiz daha doğru olur diye düşünüyorum.

Adamın heykelini de oraya boşuna dikmediler Niagara şelalesini oraya.

Şöyle ki Tesla'nın en büyük hayallerinden biridir bu ve demiştir ki bir gün Niagara şelalesini elektrik üretmek için kullanacağım.

E bunu da başarmıştır.

Günümüzde hala Amerika ve Kanada'nın elektrik ihtiyacının.

Çok büyük bir kısmı bu şelale üzerindeki santralden temin ediliyor.

Tesla yine Edison'a bu noktada galip geliyor.

Ama şöyle bir şey oluyor Westinghouse akım savaşları sırasında tükeniyor.

Finansal olarak bitiyor ve Tesla Kerpa'yı sözleşmesini yırtıp atıyor.

Bu da onun para göz bir insan olmadığının kanıtı.

Çünkü eğer bunu yapmasaydı ömrünün sonunda otel odasında 5 parasız bir şekilde ölmezdi diye düşünüyorum.

Ama tabii şöyle de bir durum var.

Tesla milyon dolarlar kazansa bile büyük ihtimalle yine yoksul kalacaktı.

Çünkü çok hayalperest bir adam.

projelerine yatırırdı diye düşünüyorum.

Bir de lüksü çok seviyor.

Hep böyle lüks otel odalarında kalıyor.

Hatta öyle ki bazen arkadaşlarından bile borç isteyip o lüks hayatını idam ettirmeye çalışıyormuş.

Ama Tesla'nın parayla ilgili şöyle de bir sözü vardır.

Para insanların kendine biçtiği kıymete haiz değildir.

Benim bütün param deneylere yatırılmıştır.

Amacım insanların hayatını kolaylaştırmak.

Şimdi Tesla'nın birçok icadı, birçok patenti var.

Hepsini anlatacak olursam böyle sabaha kadar anlatmam gerek ama sabaha kadar buradayız demek istemiyorum.

O yüzden en önemli icatlarından bahsedeceğim size.

Şimdi gençlik yıllarından itibaren böyle yağmur ve yıldırım ilişkisi üzerine çok kafa yoran bir insan Tesla.

Ve işte fırtınaları, yıldırımları bunları kontrol altına alabilirse, bütün bu döngüyü böyle gerekli bir şekilde bir yere kanalize edebilirse sonsuz bir enerji elde edebileceğini düşünüyor.

için kolları sıvıyor. Fakat bu sefer yapacağı çalışmalar oldukça tehlikeli.

O yüzden gözden uzak bir yerde yürütmesi gerekiyor.

Bunun için seçtiği yerde Colorado'da boş bir arazi.

Burada Tesla için özel bir laboratuvar kuruluyor.

Elektriği kablosuz iletmekle meşgul olacak.

Voltaj ve frekans deneyleri yapacak.

Neyse Tesla çalışmalarına başlıyor ve 41 metreye ulaşan Yapay yıldırımlar üretmeyi başarmıştır.

Milyonlarca volt elektrik üretiyor Tesla ve o bölgede sokakta yürüyen insanların bile ayaklarının altından böyle kıvılcımlar geçiyormuş.

Derken deney yakınlarındaki kasabaların güç jeneratörleri patlıyor ve etraf bir anda karanlığa bürünüyor.

Kasabalılar korkuyor, çok tedirginler.

Çok gizemli bir adam çünkü Tesla onlara göre.

Hatta diyorlar ki büyücü müdür nedir tanrının işine mi karışıyor bu adam kim?

Neyse bu arada Tesla laboratuvarında çalışırken başka bir dünyadan sinyaller aldığını iddia ediyor.

Sonra bu laboratuvar maalesef ödenmeyen borçlardan dolayı kapatılıyor ve yıkılıyor.

Ama Tesla bu tabii ki yine vazgeçmiyor.

Hayalinde bir kule var.

Tesla kulesi diyoruz.

Bunun için bir finansör buluyor ve New York'ta bu kuleyi inşa ettiriyor.

Amacı yine elektriği çok uzak mesafelere kablosuz olarak iletebilmek ve bu araştırma için finansörü JP Morgan'dan 30 milyon dolar talep ediyor.

Ama Morgan diyor ki benden o kadar çıkmaz kardeş sana 4 milyon dolar vereyim.

Neyse hayalindeki kule yine inşa ediliyor ama maalesef kule çalışmıyor.

Ve JP Morgan'dan daha çok para talep ediyor.

Tamir edebilirim diyor ama sonuç hüsran.

Bir de o sıralarda radyonun mucidi olarak bildiğimiz Marconi çalışmaları sonucunda radyo dalgalarını uzak mesafelere göndermeyi başarıyor ve dünyanın ilk kablosuz iletişimini sağlıyor.

E bunu Tesla yapacaktı ama Marconi ondan önce davranıyor.

Üstelik Tesla'nın 17 patentli ürününü kullanarak ve Tesla sayesinde Ama maalesef Oscar goes to Marconi.

O yüzden radyonun mucidi olarak Marconi'yi biliyoruz.

Ama sonra bu patent olaylarından dolayı Tesla'ya hakkı teslim edilmiştir.

Ve bu olay Tesla'nın kulesi için alacağı finans desteğini maalesef baltalamıştır Marconi'nin bulması.

Çünkü zaten Marconi yapacağını yapmıştır.

Yani JP Morgan'a göre Tesla'ya artık masraf falan yapmaya gerek yoktur.

Ve Tesla'nın bu kule hayali böylelikle biter.

Kule terk edilir ama size şöyle bir kötü haberim var.

Bilim insanları sonradan araştırıyorlar ve bu kule Tesla'nın hayallerine ulaşabileceği tasarımlara maalesef ki sahip değilmiş.

Tesla yaşamının son yıllarında iyice zayıflıyor, mutsuzlaşıyor.

Çünkü o kadar emek vermesine karşılık çok düzgün bir şey alamıyor karşılığında.

İşte bu yıldırımları dans ettiren adam dünyanın en büyük beyinlerinden birisi.

Yokluk içinde öldü arkadaşlar.

Bu çok acı bir şey. Duygusal yönden de aynı zamanda yokluk içerisinde ölmüştür.

Şimdi bu kadar böyle dünyaya katkı yapmış bir bilim insanına Nobel ödülü yakışırdı diye düşünmüş olabilirsiniz.

Nobel ödülü verilecekti ama Tesla ödülü Edison'la paylaşması gerektiği için kabul etmedi diye biliyoruz.

Hatta bundan dolayı da ödülün 3.

bir kişiye verildiği gibi bir hadise var.

Hayır arkadaşlar böyle bir şey yok.

Nobel ödülü falan verilmedi Tesla'ya.

Maalesef ne Edison'a ne de Tesla'ya Nobel verilmedi.

Sadece öyle bir gündem oluşmuş vakti zamanında ama her ikisi de 38 oyda.

Sadece bir oy alabilmişlerdir.

Bir de şöyle bir şey yokmuş.

Ya ben Nobel istemiyorum ya reddediyorum Nobel'inizi alın sizin olsun falan.

Böyle bir şansımız yokmuş.

Şansımız yalnız kendimi de dahil ettim.

Nobel komitesi diyormuş ki yani ödülü reddetseniz bile ödülü biz size verdik kardeşim.

İster alın ister almayın paşa keyfiniz bilir.

Ama tabii şöyle bir gerçek var.

Tesla'ya Edison madalyası layık görülmüştür.

Yani adamla dalga geçer gibi.

Tesla da onu alıp böyle baş köşesine koyuyor.

Her gün görüp Edison'a kinlenmek için.

Tabii ki böyle bir şey yok.

Şöyle ki Tesla'nın ofisine haciz geliyor arkadaşlar.

Haciz geldiği zaman bu madalyayı ikiye böldüğü söyleniyor.

Çalışanlarından ikisine bunları vermiş.

Borçlarını ödeyebilmek için.

Geri kalan tüm parasını bütün ofis çalışanlarına dağıtmış ve cebinde kalan son 5 dolarıyla çıkıp gidiyor.

Onunla da güvercinlere yem alacak zaten ve gidip bir otel odasına yerleşiyor.

Otel kirasını bile ödeyemeyecek bir durumda.

Bu kirayı sanırım devlet üstlenmiş.

Ama şöyle bir şey var şimdi Tesla'nın icatlarının çoğu topluma çok faydalı.

Evet ama artık böyle yaşlılığında öngörüleri biraz karanlık yollara saptı diyenler var.

İşte depremi bir silah olarak kullanacak bir deprem.

Ram makinesi icat ettiğini düşünenler var Tesla'nın.

Titreşim ve rezonans frekansıyla yapay depremler yaratacak bir makine bu çok tehlikeli.

Ve 1898'de Tesla bu aleti inşaat halindeki bir binada kullandığını iddia etmiştir.

Ve hatta demiştir ki birkaç saniyede binanın titrediğini hissettim bu makine sayesinde.

Eğer 10 dakika daha devam etseydim bina çok rahatlıkla sokağa yıkılırdı diyor.

Hatta bu cihazlar Brooklyn köprüsünü bir saatten kısa bir sürede yere indirebilirim demiştir Tesla.

Bu cihazda daha sonra yaptığı deneyler olduğu da düşünülüyor.

Manhattan'ı resmen titretmiş ve laboratuvarına bir gün polis geliyor bundan dolayı ve onu bir çekiçle böyle makineyi kırarken görmüşler.

Düğme sıkışmış o anda ve kapatamamış o aleti kapatamamış ve kırmak zorunda kalmış.

Şunu diyenler de var bu aletin kendine de zarar verebileceğini düşündüğü için kırmaya çalıştığını söyleyenler de var.

Ama bunlar birer iddia arkadaşlar kanıtlanmış değil.

Bir de bunun daha ötesinde bir şey var ölüm ışığını.

Tesla 1934'te bir ölüm ışığını tasavvur ediyor.

Ve fikri şöyle milyonlarca volt elektrik yüklenmiş yoğunlaştırılmış böyle parçacık ışınlarını havaya ateşlemek fikir bu.

Ve bu alet düşman filosundaki uçakları 400 km öteden indirebilecek bir güce sahip.

Ve bu aletin varlığının adı bile insanları dehşete düşürüyor.

Hatta bu sebepten dolayı Tesla'nın öldürüldüğünü düşünenler de var.

Tesla hakkında o kadar çok iddia var ki bence hakkında en çok komple teorisi üretilen bilim insanı o.

Son yıllarını New Yorker otelde ufacık bir odada geçirmiştir Tesla.

3327 numaralı oda dikkat.

Tesla 86 yaşında işte bu otel odasında öldüğü zaman Amerika FBI makalelere el koyuyor Tesla'nın odasındaki.

Çünkü nazilerin bunları ele geçirmesinden korkuyorlarmış.

Bu konuyla ilgili...

inanılmaz böyle spekülasyonlar var onlara çok girmek istemiyorum ama 1952'de güya bu belgeleri geri teslim etmişler FBI ama çoğu kayıp o makalelerde ne olduğunu bilmiyoruz

şimdi diyeceksiniz ki Tesla bunu neden icat etmeye çalışmış ben kötü niyette olduğunu düşünmüyorum Tesla'nın çünkü icatları böyle başkalarının yani yanlış kişilerin Hitler'in özellikle eline geçerse

diye çoğu notunu böyle kodlarla şifrelerle yazmıştır Tesla ve daha Daima savaş karşıtı olduğunu biliyoruz ve bu teknolojiyi küresel savaşı sonlandırmak için kullanmak istediğini iddia ediyor.

1934'te uçaklar böyle artık okyanusları aşıp şehirleri bombalıyor çünkü.

Herkes Hitler'in Avrupa'yı ele geçirme planından korkuyor ve Tesla bu bombacıları alt etmek istiyor.

Uzaktaki bir uçak filosunu bile yere indirebilecek bu teknoloji savunma amaçlı uygulamalarda elektromanyetik enerji kullanımını öngörmüştür.

Arkadaşlar buraya dikkat.

Bugün lazerle yapılanların temelini öngörmüş.

Daha birçok şeyin temelini gördüğü gibi.

Mesela fosil yakıtların geleceğini de görmüştür.

Hatta demiştir ki gelecek nesillerin çıkarı için fosil yakıt kullanmamız çok kötü.

Eğer güç elde etmek için bu yakıtları kullanıyorsak sermayemizden yeriz.

Yenilenemeyen yakıtların tüketilmesine karşıdır Tesla.

Tıpkı şu an bizim düşündüğümüz gibi yenilenebilir enerji taraftarı ta o zamanlarda.

Bu arada Elon Musk korkunç bir Tesla hayranıdır, fanatidir.

Elon Musk podcastimi de dinleyebilirsiniz.

Tesla 20. yüzyılın gördüğünüz gibi en büyük beyinlerinden birisi.

Tabii ki başarılı olduğu kadar başarısız da olmuştur.

Neticede o da insan. Ama Edison'la onun arasında bir karşılaştırma yapacak olursak tabii ki de Edison da çok önemli bir insan ama Edison hem bir mühendis olarak problem çözmekte ustadır hem de ticari

bir zekası vardır. İhtiyaçların ne olduğunu anında fark eder hayata geçirmeye çalışır.

Tesla'da ticari kaygı yok arkadaşlar sadece merak ve nasıl sorusuna cevap arayışı var.

Ve berbat bir pazarlamacı ürünlerini koruyamıyor patentlerini sürekli kaptırıyor birilerine.

Yani Edison kapitalizmse Tesla.

Tesla sosyalizmdir arkadaşlar.

Tesla bilim insanıdır.

Edison tüccardır. Tesla yalnız takılır.

Tek tabancadır. Edison bir dolu mühendisli asistanla takılır.

Tesla geleceğin daha iyisidir.

Edison çağın adamıdır.

Tesla alternatif akımsa Edison ampuldür arkadaşlar.

Doğan görünümlü Şahin seni.

Ama Edison olmasa Tesla'yı tanıyamazdık.

Bu arada geyik yapıyorum.

Sakın bunları gerçek zannetmeyin.

Çünkü Edison da en az Tesla kadar önemli bir bilim insanı.

Bir de son olarak şunu söyleyeyim Tesla'nın Venüs'le olduğunu hatta Mars'la iletişime geçip uzaylılarla konuştuğunu falan iddia edenler var.

Dedim ya Tesla ile ilgili çok fazla spekülasyon ve komplo teorisi var.

Hatta patent sayılarını araştırırken bile 3 ayrı kitapta farklı farklı şeyler okudum.

700 diyen var, 200 diyen var ama şunu biliyoruz ki Tesla bobini, modern alternatif akım, radyo, indiksiyon motoru.

Mikrodalga fırın, neon lambalar, florasan ve akkor lambalar, yapay yıldırımlar, radar, günümüz printerlerine benzeyen ilk kopyalama makinesi ve radyo-televizyon yayıncılığına yaptığı fikirsel katkılarıyla

Tesla dünya tarihinin en önemli insanlarından birisi.

1931'de 75. yaş gününde Time dergisine kapak olmuştu Tesla.

Ben de 166.

yaş gününde onu tekrar anmak için bu podcastı hazırladım.

Temmuz ayı demek benim için Tesla demek.

İyi ki doğdun diyorum o zaman Tesla için.

İKAS'ın sunduğu Ortamlarda Satılacak Bilgi'nin sonuna geldik.

Bu bölümü de Tesla'nın en sevdiğim sözüyle kapatıyorum.

O kadar cahilsiniz ki dininiz var diye ahlaka ihtiyacınız kalmadığını sanıyorsunuz.

Öyle ölmezler füze at yok yok şimşek at yıldırım falan çaktır.

Açıklamalara bırakacağım linkten.

Bir an önce e-ticaret yapabilmek için ikasın detaylarına ulaşabilirsiniz arkadaşlar.

Beni instagramda takip etmek isteyenler için adresimi de aşağıya bırakıyor olacağım.

Haftaya tekrar görüşmek üzere.

Hoşçakalın bay bay.