Yüzer Noktalar: Gözlerinizin Önünde Uçuşan Tuhaf Şekiller
17 Ocak 2024 · 5 dk
PlatformlardaSpotifyApple Podcasts
Transkript
Yüzer noktalar, gözlerinizin önünde uçuşan tuhaf şekiller.
Hepiniz fark etmişsinizdir.
Bazen gözünüzü ovuşturduğunuzda ya da açık mavi renkli bir fona baktığınızda gözünüzün önünde ufak şekiller belirir.
Ve hatta bunları takip bile edebilirsiniz.
Kimi zaman takip etmeye çalıştığınızda veya doğrudan bu şekillere odaklanmaya çalıştığınızda aynı hızda kaçarlar.
Fakat gözünüzü geri çevirdiğiniz anda yeniden görüş alanınıza girerler.
İşte bunlar yüzer noktalar ya da flotary olarak bilinen yapılardır.
Daha teknik olarak virtöz parçacıkları olarak da isimlendirilebilir.
Daha da teknik ismiyle maskuality and tease olarak bilinir.
Bu latince de uçan sinekler anlamına gelir.
Bunun evrimsel bir avantajı ya da anlamı yoktur.
Bunlar gözümüzün içinde varlıklarını sürdüren böcekler ya da sinekler değildir.
Hatta dışarıdan gelen toz, kir gibi parçacıklar bile değildir.
Bunlar basit bir şekilde gözümüzün kusurlu ve pütürcüklü diyebileceğimiz yapısından dolayı ışığın yolu üzerinde olmasından ötürü gölgesini gördüğümüz ufak kimyasal parçacıklardır.
Genellikle gözümüzün içini dolduran vitro sıvı içerisindeki yoğunlaşmış doku parçaları, kırmızı kan hücreleri veya öbeklenmiş protein yumaklarıdır.
Bu yapılar katılaşmış ve bozulmuş vitro sıvının parçalarıdır.
Kapıların %99'lu sıvı %1'i katı parçacıklarıdır.
Genelde katı parçasının yapısı kolajen ve hiyerulonik asittir.
Vitröz arkası ve retinal bozulmalar, hiyolit damarın bozulması, bazı ilaçların yen etkileri, retine yırtılmaları ve benzeri sebeplerle oluşurlar.
Genellikle çocuklar bunu göremezler.
Çünkü vitröz sıvıları son derece transparandır.
Ancak yaş ilerledikçe bunların sayısı artar.
Çünkü vitröz sıvı opaklaşmaya ve bozulmaya başlar.
Normalde... göz sıvısı içerisinde yavaş yavaş sürüklenirler.
Ancak gözünüzü hızla çevirecek olursanız bu cisimler de hareketi takip edecektir.
Çünkü gözünüzü her çevirdiğinizde gözünüz içerisindeki sıvı hareket eder.
Hatta gözünüzün hareketini birden durdurduğunuzda eylemsizlikten ötürü bu cisimler birazcık daha yollarına devam edecek.
Ondan sonra sürtünme nedeniyle duracaklardır.
Bu sırada şekil değiştirebilirler.
Hatta nadir durumlarda bir araya gelerek daha büyük parçalara dönüşebilir veya parçalanarak daha ufak parçalara ayrılabilirler.
Her ne kadar hareket ediyor ve şekil değiştiriyor olsalar da bunlar canlı varlıklar değillerdir.
Bu cisimlere bireyin doğrudan bakmasının bir yolu yoktur.
Çünkü bunlar gözün üzerinde bulunmaktadırlar.
ve gözünüzü çevirdikçe onlar da hareket edecektir.
Aslında gördüğümüz şey o parçacıkların kendileri de değildir.
Onların gölgeleridir. Normal şekilde etraftan gelen ışık gözümüzdeki vitro sıvı içerisindeki bu yapılara çarparak retina üzerinde gölgeler oluşmasına neden olur.
Çoğu zaman oldukça bulanık yapılıdırlar.
Biri üzer nokta retinaya ne kadar yakınsa o kadar net gözükür.
Bu tıpkı aşağı doğru bakan bir masa lambası altına elinizi koyduğunuzda elinizin masaya düşen gölgesi masaya ne kadar yakınsa o kadar net olması gibidir.
Bunları görmenin en kolay yolu çok parlak beyaz bir yüzeye, örneğin aydınlatılmış bir kağıda, güneşli bir günde kar birikintilerine, parlak gökyüzüne ya da parlak bir bilgisayar ekranına doğrudan bakmaktır.
Baktığınızda arka plan ne kadar düzgünse ve tek renkse...
o kadar kolay görebilirsiniz.
Ayrıca baktığınız yer ne kadar aydınlıtsa göz bebeğiniz o kadar çok küçülecektir.
Bu da görüntünün netleşmesini sağlayacaktır.
Normalde beynimiz bunları görmezden gelmeyi öğrenir.
Bu sebeple çoğu zaman günlük yaşantımızda bunlar dikkatimizi çekmez.
Bu nedenle eğer ki rahatsız edici veya abartılı düzeyde değilse herhangi bir işe yapılmasına gerek yoktur.
Ancak eğer sayılarının artmaya başladığı hissediliyorsa doktora gidilmesi önemli tavsiye edilir.
Bazı durumlarda bu parçacıkların artması bazı ciddi hastalıkların belirtisidir.
Bu yapıların parçalanması ve yok edilmesi için vitrektomi ve vitreoliz adı verilen iki yöntem uygulanır.
İlkinde gözdeki bu yapıların bir emiciyle alınmasına çalışılırken ikincisi daha çok lazer temelli bir tedavidir.
Vitreos parçacıkları gözünüzde görebileceğiniz hızlı ışık hareketleri ya da minik ışık patlamalarıyla karıştırılmamalıdır.
Buna fosfen denir ve vitreos parçacıklarıyla hiçbir alakası yoktur.
Fosfen olgusunun ne olduğunu anlamak için evrimacı.org'daki gözünüzü bastırdığınızda çakan ışıklar, Fosfen Olgusu adlı yazıyı okuyabilirsiniz.
Bu transkript otomatik olarak çıkarıldı; kayıtla küçük farklar olabilir.
