İnternette Kediler Neden Bu Kadar Popüler?

Yazar Çağrı Mert Bakırcı, seslendiren Funda Başak.

Birçoklarına göre kediler, internet dediğimiz modern teknolojinin resmi maskotu konumunda.

Modern dünyada en çok paylaşılan görsellerden birisi kediler.

İlginç bir şekilde Austin'daki Texas Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmada, doğrudan sorulduğunda insanların çoğu, yüzde 42'si, kendilerini birer köpek insanı olarak tanımladılar.

Sadece %12'si kendilerini kedi insanı olarak tanımlıyordu.

%28'i ise hem kedi hem köpek insanı olarak görüyordu.

Katılımcıların %15'i ise kendilerini her iki hayvana da yakın hissetmiyordu.

Bir diğer deyişle kendilerini kedi veya köpeklere yakın hissetmeyen insanların oranı açık bir şekilde kedilere yakın hissedenlerden bile daha yüksekti.

Buna rağmen kediler nasıl oldu da internete bu kadar hükmeder hale geldiler?

İnternetin ana içerik üreticisi konumundaki Reddit veya 4chan gibi sitelere bakılacak olursa, kedilere ayrılmış onlarca kısım bulmak mümkünken köpekler veya diğer hayvanlar çok

daha ikinci veya üçüncü plandadır.

İngilizce'de cumartesi anlamına gelen Saturday'in Cutterday olarak değiştirilmesi, viral olan birçok memin kedilerle ilgili olması tesadüf değildir.

Köpeklerin bu tür bir alçak kültürde kendilerine pek yer bulamaması bir yana, kendilerine yer bulduklarında da genellikle kedilerin hedefinde oldukları için komik görüntülere yer veren kareler

popülerleşmektedir.

Dijital dünyada kediler öylesine yaygındır ki, 10 yıl içinde YouTube'a 2 milyon civarında kedi videosu yüklendiği ve bu videoların toplamda 24.6 milyar kez görüntülendiği

hesaplanmaktadır. Kedi videosu başına 12 bin civarında görüntüleme olduğu düşünülmektedir ve bu YouTube'un genel ortalamasından yüksek bir görüntüleme oranıdır.

YouTube'a yüklenen ilk kedi videosu 22 Mayıs 2005'te platformun eş kurucularından Steve Chen tarafından yüklenmiştir.

Kedilerin bu kadar sık paylaşılmasına yönelik istatistikler de ilgi çekicidir.

Indiana Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmaya göre insanların kedi fotoğrafı videosu paylaşma ihtimali selfie paylaşma ihtimallerinden iki kat daha fazladır.

İlk viral kedi videosu olan Puppy vs.

Cat ise 2006 yılında yüklenmiştir ve bu yazının kaleme alındığı tarih itibariyle 16.6 milyon defa görüntülenmiştir.

Bir Reddit röportajı sırasında internetin kurucularından Tim Berners-Lee, internetin kullanım biçimleri açısından onu en çok şaşırtanın kediler olduğunu söylemiştir.

İlginç bir şekilde daha fazla kedi videosu izleyen insanların genel olarak daha iyi anlaşılabilir insanları oldukları, yani iş birliğine daha yatkın, daha arkadaş canlısı, daha

güvenilir kişiler oldukları gösterilmiştir.

Sıklıkla kedi videosu izleyen insanlar genel olarak daha utangaçtırlar.

Tarihteki ilk video denemeleri de kısa sürede kedileri konu edinmiştir.

Örneğin büyük mucit Thomas Edison'a ait olan Edison üretim firmasından Henry Welton tarafından 1894 yılında çekilen bir videoda iki kedinin boks yaptığı görülmektedir.

İnternette kedilerin bu denli sık bulunması ilginç bir paradoksu da beraberinde getirmektedir.

Aslında insanlar köpekleri internette daha sık aramaktadır.

Ancak kedi içerikleri daha sık bulunmaktadır.

Örneğin Facebook'ta kediler sayfasını 2 milyon, köpekler sayfasını ise 6.5 milyon kişi takip etmektedir.

YouTube'un evcil hayvanlar kategorisinin %16'sını kediler, %23'ünü köpekler oluşturmaktadır.

Kediler internette neden bu kadar popüler?

Tüm bunlar ışığında, kedilerin internet kültürünün neden bu kadar popüler bir parçası olduğu konusu ilgi çekici olmaktadır.

The Lion in the Living Room kitabının yazarı Abigail Tucker'a göre, kedilerin internette bu kadar yaygın olmasının nedeni, kedi yüzlerinin insan yüzlerini andırmasıdır.

Tucker'a göre kediler çarpıcı bir düzeyde insana benzerler ama aynı zamanda basbayağı ölü gibidirler.

Ancak kedilerin bu kadar popüler olmasının tek nedeninin onların çok tatlı olması olduğunu iddia etmek oldukça basite kaçan bir açıklamadır.

Çünkü birçok şey insanlara tatlı gelir ancak hiçbiri internette kediler kadar yaygın değildir.

Dahası neyin tatlı olarak algılandığı kültürden kültüre değişen bir kavramdır.

Örneğin Japonya'da kediler en yaygın evcil hayvanlarken, Afrika'nın bazı yerlerinde keçiler ana evcil hayvanlardır ve tatlılığın sembolü de onlar için keçidir.

Kediler ise uluslararası bir memetik başarıya sahip gibidir.

Bazılarına göre bu sadece bir algıda seçicilikten ibarettir.

Örneğin Vogue tarafından yapılan bir incelemeye göre kediler internette o kadar da popüler değildir.

Bu sözde popülerlik tamamen coğrafyaya bağlıdır.

İddialarına göre kediler sadece Kuzey Amerika'da, Batı Avrupa'da ve Japonya'da popülerdir.

Buna karşılık Uganda'da keçiler ve tavuklar, Meksika'da lamalar, Çin'de ise nehir yengeçleri ve alpaka benzeri atlar çok popülerdir.

Yani internet kültürü ABD ve Japonya tarafından domine edildiği için internetin de kediler tarafından domine edildiği algısı oluşmaktadır.

Halbuki internetin demografisi zamanla evrimleştikçe tatlılığı sembolize eden memlerde evrimleşecek ve değişecektir.

Ancak bu gerçek şu soruyu cevaplayamamaktadır.

Kediler internetin kısmen daha ufak bir kısmını oluşturmasına rağmen neden bu kadar popülerdirler?

İnternetteki popüler medya içeriklerini analiz eden Jason Epping konuyla ilgili şöyle diyor.

Kedilere olan aşinalığımız onları harika bir kişisel ifade aracı haline getirmektedir.

İnternette popüler olan kedi içeriklerinin çoğu tuhaf bir şekilde insansı davranışlar sergileyen kedilere aittir.

Tuhaf sesler çıkaran kediler, başkasına bela olan kediler, piyano çalan kediler…

Kedilerin gününün 16 saati uyumakla geçer.

Ancak internette maruz kaldığımız kedili içerikler, kedilerin insansı davranışlar sergiledikleri nadir anlara aittir.

Yani internette kedilerle ilgili gördüklerimiz, insanların kendi ihtiyaçlarını karşılayan görüntülerden özenle seçilmiş bir seçkidir.

2012 yılında Our Aesthetic Categories kitabını yazan Stanford Üniversitesi profesörlerinden Sianne Nagai ise kedilerin bu popülerliğinin kapitalizmle ilişkili olduğunu ileri sürmektedir.

Bize sevimli gelen bir şeyle karşılaştığımızda hemen ona sahip olmak ve ona bakmak istiyoruz.

Bu hisler beraberinde çarpık bir öfkeyi de getiriyor.

Bazı şeyleri o kadar çok seviyoruz ki agresif davranışlarda sergileyebiliyoruz.

Öyle sevimli ki onu ısırabilirim gibi ifadeler de bundan kaynaklanıyor.

Geçmişteki sıradan kedi seven komüniteler günümüzde yüzlerce çalışana sahip büyük firmalara dönüşmüş haldeler.

Marksist bir perspektiften olan bitini anlamak çok kolay.

Kedilere ilgi gösteren insanların sayısı kritik bir değeri aştığı anda kapital devreye girdi ve birileri bu alana yatırım yapmaya başladı.

İnternetin meşhur Grumpy Cat figürü buna güzel bir örnek teşkil ediyor.

Kimileri 100 milyon doların üzerinde olduğunu söylese de bu memin yaratıcısı tabata bundesene ne kadar gelir sağladığına yönelik kesin bir sayı bulunmuyor.

Ancak memin halen Ben Lashes isimli bir menajeri var.

Çok satanlar listesine girmiş bir kitabı ve hatta hakkında bir film bile var.

Bu popülerlikleri ve yarattıkları pozitif duygular nedeniyle kediler sıklıkla reklamlarda da kullanılmaktadır.

Örneğin Cravendale Süt firması reklam filmlerinde kedileri oynatmaya başladıktan sonra satışlarında %8'lik bir artış görmüştür ve marka tanınırlıkları %10 oranında

artmıştır. Öte yandan kediler insanlara gerçekten de daha iyi hissettirebiliyorlar.

Örneğin yapılan bir araştırmada kedi videosu izleyen insanların videoyu izledikten sonra genel olarak kendilerini daha mutlu hissettikleri gösterildi.

Aynı zamanda kedi videoları izleme davranışının erteleme davranışıyla da yakından ilişkili olduğu gösterildi.

Yani ellerindeki işleri ertelemek isteyen insanlar kedi videolarına daha sık başvuruyorlar ve ilginç bir şekilde işlerini kedi videoları izleyerek ertelediklerinde diğer erteleme

bahanelerine nazaran daha az pişmanlık duyuyorlar.

İnsanların kedilere duyduğu ilgi, kedilerin yansıttığı duygularla da ilişkilidir.

Kediler genellikle köpeklere nazaran daha az duygusal tepki gösterirler, yani daha stoiktirler.

Köpeklerin aksine kediler kameralara karşı daha duyarsızdırlar.

Fotoğraf veya videoları çekilirken davranışlarını daha az değiştirirler.

Kedilerin duygularını anlamak insanlar için daha zor olabilmektedir.

Bu da onlara yönelik gizem duygusunu kabartmaktadır.

Son olarak insanlar kendi duygularını dış dünyaya yansıtmak için kedilerden faydalanmaktadır.

Kedilerimiz kendimizi ifade etmek için kullandığımız bir araçtır.

Tüm bunlar kedilerin internetteki popülerliğini izah etmek için bize ipuçları sunmaktadır.

Tabii ki kedilere yönelik hayranlığımızın kökenleri çok daha antik olabilir.

Örneğin antik Mısır'da kediler büyülü varlıklar olarak görülüyorlardı ve bu nedenle insanlar onlara yönelik büyük bir saygı besliyorlardı.

Günümüzdeki kedi düşkünlüğü de bu antik mitlerin bir uzantısı veya kalıntısı olabilir.