Bir Ânı Fotoğraflamak, O Anıya Dair Hafızanızı Zayıflatıyor!
23 Kasım 2024 · 4 dk
PlatformlardaSpotifyApple Podcasts
Transkript
Bir anı fotoğraflamak o anıya dair hafızanızı zayıflatıyor.
Kaya Erzem Yılmaz Journal of Applied Research in Memory and Cognition dergisinde yayınlanan bir çalışmaya göre anıların ne süreyle ve ne kalitede korunduğunu etkileyen önemli bir faktör onları fotoğraflamaktır.
Uzmanlar buna yük boşaltımı diyor.
Bir anı fotoğrafladığınızda o anı hatırlamak için bir makineye güvenmiş oluyorsunuz.
Böylece beyniniz nasılsa sonra fotoğrafa bakarak hatırlayabileceğinizi düşünerek güçlü bir anı Bir örnek verelim.
Diyelim ki Mona Lisa'yı görmek için Lore Müzesi'ne gittiniz.
Eğer müzeye gittiğinizde ufacık resmi fotoğraflamayı becerirseniz bu defa da ona dair anılarınız daha zayıf oluyor.
Çünkü zaten fotoğrafı çekerken nasılsa sonra görebilirim diye düşünüyorsunuz.
Aksi takdirde fotoğraflamazdınız.
Öyle değil mi? Bunu deneysel olarak göstermek de mümkün.
Linda Henkel tarafından yapılan bir çalışmada 42 öğrenci 3 gruba ayrılarak bir müzeye götürüldü.
İlk grup cep telefonlarıyla bir resmin fotoğrafını çekti.
Sonrasında ise 15 saniye boyunca resmi inceleme imkanı buldular.
İkinci gruptakiler fotoğrafı çektiler ancak sonrasında hemen silmeleri istendi.
Böylece... sonradan fotoğrafa bakamayacaklarını biliyorlardı.
Sonrasında 15 saniye boyunca resmi inceleme fırsatları oldu.
Bir diğer deneyde ise bu grup fotoğrafı Snapchat uygulamasıyla çekmişlerdi.
Yani otomatik olarak silineceğini biliyorlardı.
Üçüncü grupsa hiç fotoğraf çekmedi.
Resmi 15 saniye boyunca incelediler.
Sonrasında her birinin telefonlarına 10 dakikalığına el konuldu.
Bu sürenin sonundaysa onlara gördükleri resimle ilgili birkaç sorudan oluşan bir test verildi.
Kim daha iyi hatırladı dersiniz?
Resimlerin fotoğrafını hiç çekmeyen...
Her iki deneyde de diğer iki gruba göre resimlerin detaylarını çok daha iyi hatırladı.
Hatta ikinci grubun Snapchat fotoğrafı çektiği deneyde, üçüncü grup bu gruptakilerden neredeyse iki kat daha iyi performans gösterdi.
Bunun iki olası nedeni var.
İlki, fotoğraf çekme sırasında dikkatimizin telefonun mekanik aksamına kayıyor olması.
Fotoğrafın parlaklığı, açısı ve benzeri teknik özellikleri üzerine kafa yormak için gözlediğimiz nesnenin detaylarına odaklanmakta zorlanıyoruz.
Bu durum bir başka deneyle de doğrulanmış vaziyette.
Eğer otomatik kayıt yapan GoPro gibi cihazlarla bir müze incelenecek olursa kişiler normal şekilde anıların gücünü koruyabiliyorlar.
İkinci olası açıklamaysa Bir fotoğraf çekerken odaklandığımız teknik özellikler, yine parlaklık, açığı ve benzeri durumlar bu fotoğrafı çektiğimizde bize bir başarma hissi veriyor.
Dolayısıyla sonrasında eşit süre boyunca yaklaşık 15 saniyeliğine resme bakılıyor olsa da kişi bazen iyi bir iş çıkardığını ve güzel bir fotoğraf çektiği hissine kapıldığı için resmin detaylarına odaklanma ihtiyacı
hissi nasılsa detayları sonradan görebilirim diye düşünüyor.
Bu durum Bir konsere gidip de fotoğraf ve video çekmeye çalışmayan kişilerin fotoğraf ve video çekenlere göre anı daha iyi yaşayabildikleri yani ana gömüldükleri düşüncesiyle de uyumlu görülüyor.
Bu transkript otomatik olarak çıkarıldı; kayıtla küçük farklar olabilir.
